Wie kan bewindvoering aanvragen en wanneer?
Bewindvoering is er voor mensen die hun financiën tijdelijk of langer niet zelf kunnen beheren. Maar wanneer is het echt passend, en wie mag de aanvraag eigenlijk indienen? Die vraag komt vaak van mensen die het zelf zwaar vinden worden, en net zo vaak van familieleden of begeleiders die zien dat het misgaat.
Op deze pagina lees je op welke gronden de kantonrechter bewindvoering kan instellen, welke signalen erop wijzen dat het tijd is, en wie de aanvraag kan doen.
De twee gronden voor bewindvoering
De wet kent twee situaties waarin de kantonrechter bewindvoering kan instellen over het vermogen van een meerderjarige. Het eerste is toestandsbewind: iemand kan door zijn lichamelijke of geestelijke toestand tijdelijk of duurzaam zijn financiële belangen niet zelf behartigen. De tweede is schuldenbewind: iemand is een verkwister of heeft problematische schulden. De aanleiding ligt dan niet in een aandoening, maar in de financiële situatie.
Concreet kun je bewindvoering aanvragen als een van deze situaties op je van toepassing is:
●het hebben van een geestelijke of verstandelijke beperking
●het hebben van een lichamelijke beperking
●het hebben van problematische schulden
Onder de eerste grond vallen onder meer een verstandelijke beperking, dementie, een psychiatrische aandoening, niet-aangeboren hersenletsel en langdurige lichamelijke aandoeningen. Ook voor ouderen kan bewindvoering passend zijn, bijvoorbeeld wanneer dementie het beheren van de administratie in de weg staat.
Signalen dat het misgaat
Financieel vastlopen gaat zelden in één keer. Het gebeurt stap voor stap, en juist daardoor wordt het lang niet opgemerkt. Deze signalen zijn de moeite waard om serieus te nemen:
●ongeopende post die zich verzamelt, soms letterlijk in een la of tas
●automatische incasso's die worden gestorneerd
●aanmaningen en incassokosten die erbij komen
●rekeningen die dubbel worden betaald of juist helemaal niet
●geen duidelijk beeld meer van wat er binnenkomt en wat eruit gaat
●lopende abonnementen waarvan niemand meer weet waarom ze er zijn
●toeslagen die niet zijn aangevraagd of juist worden teruggevorderd
●uitgaven die niet passen bij de situatie of bij het budget
●een partner, kind of begeleider die er steeds meer bij moet helpen
Herken je er drie of meer, dan is het verstandig om te beoordelen of bewindvoering passend is. Wacht daar niet te lang mee: schulden lossen zichzelf niet op, en hoe langer het duurt hoe meer incassokosten en rente er bovenop komen.
Hoe verloopt de aanvraag?
Bewindvoering vraag je aan bij de kantonrechter. Je betaalt eenmalig griffiekosten. Wij stellen het verzoekschrift op en begeleiden je bij de aanvraag, zodat je zelf niet hoeft uit te zoeken wat er precies moet gebeuren.
Welke onderbouwing nodig is, hangt af van de grond. Bij toestandsbewind kan een verklaring van een arts of behandelaar nodig zijn; bij schuldenbewind gaat het om een schuldenoverzicht. Wanneer de rechter akkoord gaat, sta je onder bewind en neemt je bewindvoerder de verantwoordelijkheid voor je financiële situatie over.
Is bewindvoering verplicht bij schulden?
Nee. Bewindvoering is geen standaardoplossing en het is ook geen straf. Het komt vooral in beeld wanneer er meer speelt: als er geen overzicht meer is, als schulden blijven oplopen of als het niet lukt om financiële afspraken na te komen. Het is een maatregel die past bij situaties waarin extra bescherming nodig is.
Kom je niet in aanmerking voor bewindvoering, of voelt een maatregel van de rechter als een te zware stap, dan is budgetbeheereen alternatief. Dat is financieel beheer op basis van een overeenkomst, zonder tussenkomst van de rechter. Het verschil zit vooral in de juridische basis en in de kosten.
